Raport KOBiZE — jak złożyć raport do Krajowej bazy krok po kroku
Raport KOBiZE to roczny obowiązek każdej firmy, która emituje substancje do powietrza — od kotłowni po samochody służbowe. Wyjaśniamy, czym jest KOBiZE, kto ma obowiązek, jaki jest termin i jak złożyć raport do Krajowej bazy krok po kroku.
Czym jest KOBiZE i Krajowa baza o emisjach
KOBiZE to skrót od Krajowego Ośrodka Bilansowania i Zarządzania Emisjami — jednostki działającej w ramach Instytutu Ochrony Środowiska – Państwowego Instytutu Badawczego (IOŚ-PIB). KOBiZE prowadzi Krajową bazę o emisjach gazów cieplarnianych i innych substancji, czyli centralny system, do którego przedsiębiorcy co roku raportują wielkość swoich emisji do powietrza.
Podstawą prawną jest ustawa z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 526). Zgodnie z jej art. 7, podmiot korzystający ze środowiska sporządza i wprowadza do Krajowej bazy raport zawierający dane o wielkościach emisji oraz o wielkościach produkcji, zużytych paliwach i surowcach, a także o środkach technicznych ograniczających emisję.
Mówiąc prościej: jeśli Twoja działalność powoduje, że do atmosfery trafiają dwutlenek węgla, tlenki azotu, dwutlenek siarki, pyły czy lotne związki organiczne — masz obowiązek co roku sprawozdać ich ilość w Krajowej bazie. Nazwa „raport KOBiZE” jest potoczna; formalnie chodzi o raport do Krajowej bazy.
Kto ma obowiązek złożyć raport KOBiZE?
Obowiązek dotyczy podmiotu korzystającego ze środowiska. Definicję tego pojęcia zawiera art. 3 pkt 20 ustawy Prawo ochrony środowiska — to przedsiębiorca, jednostka organizacyjna niebędąca przedsiębiorcą oraz osoba fizyczna prowadząca działalność, której korzystanie ze środowiska powoduje emisje. W praktyce zakres jest bardzo szeroki i obejmuje niemal każdą aktywną firmę.
Raport do Krajowej bazy musisz złożyć, jeśli w ramach działalności występuje choć jedno z poniższych źródeł emisji:
- Spalanie paliw — kotłownie, piece technologiczne, nagrzewnice, agregaty prądotwórcze, suszarnie. Dotyczy węgla, gazu ziemnego, LPG, oleju opałowego czy biomasy.
- Instalacje i procesy technologiczne — malowanie i lakierowanie (LZO), obróbka metali, produkcja, przeładunek substancji lotnych, procesy chemiczne.
- Środki transportu — flota samochodów osobowych i dostawczych, ciężarówki, wózki widłowe, maszyny budowlane. Nawet jeden samochód służbowy generuje emisję spalin.
- Chłodnictwo i klimatyzacja oraz inne urządzenia, z których uwalniają się substancje objęte sprawozdawczością.
Kluczowa informacja: nie ma progu wielkości emisji, poniżej którego firma jest zwolniona z raportu. Nawet mikroprzedsiębiorstwo z jednym samochodem i piecem grzewczym jest zobowiązane do złożenia raportu. To zasadnicza różnica względem opłaty za korzystanie ze środowiska, gdzie funkcjonują progi kwotowe zwalniające z wpłaty.
Termin — do końca lutego za rok poprzedni
Raport do Krajowej bazy składa się w terminie do końca lutego za poprzedni rok kalendarzowy. Oznacza to, że raport obejmujący emisje wytworzone w 2026 roku należy wprowadzić do systemu do 28 lutego 2027 r. (a w latach przestępnych — do 29 lutego).
Termin jest ustawowy. Jeżeli ostatni dzień lutego przypada w sobotę, niedzielę lub dzień ustawowo wolny od pracy, przesuwa się on na najbliższy dzień roboczy. Mimo to warto złożyć raport z wyprzedzeniem — końcówka lutego to okres największego obciążenia systemu Krajowej bazy.
Jak złożyć raport KOBiZE krok po kroku
Raport składa się wyłącznie elektronicznie przez system Krajowej bazy dostępny pod adresem krajowabaza.kobize.pl. Nie ma wersji papierowej. Poniżej kolejne kroki:
- Załóż konto podmiotu: jeśli Twoja firma nie ma jeszcze konta w Krajowej bazie, złóż elektroniczny wniosek o utworzenie konta. Wymaga to podania danych identyfikacyjnych podmiotu (NIP, REGON, KRS) oraz danych osoby wypełniającej raport.
- Zaloguj się i wybierz rok raportowania: po aktywacji konta zaloguj się i utwórz nowy raport, wskazując rok sprawozdawczy (np. 2026).
- Uzupełnij dane podmiotu i miejsc korzystania ze środowiska: wprowadź poszczególne zakłady (lokalizacje), w których powstają emisje. Każdy zakład opisujesz odrębnie.
- Dodaj źródła i instalacje: zdefiniuj kotły, piece, procesy technologiczne oraz środki transportu. Do każdego źródła przypisujesz rodzaj i ilość zużytego paliwa lub surowca.
- Oblicz emisje: system w dużej części wylicza emisje wskaźnikowo na podstawie wprowadzonego zużycia paliw i wbudowanych wskaźników emisyjnych KOBiZE. Jeśli dysponujesz pomiarami, możesz wprowadzić dane pomiarowe.
- Zweryfikuj i wyślij raport: sprawdź kompletność danych, a następnie zatwierdź i wyślij raport elektronicznie. Po wysłaniu status zmienia się na „złożony”.
- Zachowaj potwierdzenie: pobierz i zarchiwizuj potwierdzenie złożenia raportu wraz z numerem — może być potrzebne przy kontroli WIOŚ oraz przy obliczaniu opłaty za korzystanie ze środowiska.
Jakie dane są potrzebne do raportu
Zanim usiądziesz do wypełniania raportu, przygotuj następujące informacje za cały rozliczany rok:
- Dane identyfikacyjne firmy oraz wykaz zakładów (lokalizacji), w których powstają emisje.
- Zużycie paliw z podziałem na rodzaje: węgiel, gaz ziemny, LPG, olej opałowy, olej napędowy, benzyna, biomasa — w jednostkach ilościowych (tony, m³, litry).
- Rodzaje i parametry instalacji oraz urządzeń spalania (moc, typ).
- Dane o procesach technologicznych i zużyciu surowców powodujących emisje (np. rozpuszczalniki, farby, lakiery).
- Dane o flocie — liczba i rodzaj pojazdów oraz zużycie paliwa albo przebieg.
- Informacje o urządzeniach ograniczających emisję (filtry, cyklony, katalizatory).
Częste błędy przy raporcie KOBiZE
- Przekonanie, że „to nas nie dotyczy”: najczęstszy błąd. Raport dotyczy także małych firm z flotą aut czy kotłownią, nie tylko dużych zakładów przemysłowych.
- Pominięcie emisji z transportu: firmy raportują komin, a zapominają o samochodach i wózkach widłowych, które również są źródłem emisji.
- Mylenie raportu z opłatą środowiskową: raport do Krajowej bazy (do końca lutego) i opłata za korzystanie ze środowiska wraz z wykazem do urzędu marszałkowskiego (do 31 marca) to dwa osobne obowiązki.
- Brak założonego konta: nowe podmioty odkładają rejestrację konta w Krajowej bazie na ostatnią chwilę, przez co nie zdążą złożyć raportu w terminie.
- Niespójne dane rok do roku: nagłe zniknięcie źródeł emisji bez wyjaśnienia bywa sygnałem ostrzegawczym przy weryfikacji.
KOBiZE a sprawozdanie odpadowe BDO — czym się różnią
Wiele firm myli raport KOBiZE z rocznym sprawozdaniem odpadowym w BDO. To zupełnie różne obowiązki, dotyczące różnych obszarów środowiska. Poniższa tabela porządkuje najważniejsze różnice.
| Cecha | Raport KOBiZE (Krajowa baza) | Sprawozdanie odpadowe BDO |
|---|---|---|
| Czego dotyczy | Emisji gazów cieplarnianych i innych substancji do powietrza | Wytwarzania i gospodarowania odpadami |
| Podstawa prawna | Ustawa z 17.07.2009 r. o systemie zarządzania emisjami | Art. 75 ustawy z 14.12.2012 r. o odpadach |
| System | Krajowa baza (krajowabaza.kobize.pl) | e-BDO (rejestr-bdo.mos.gov.pl) |
| Kto składa | Podmiot korzystający ze środowiska emitujący substancje | Wytwórca odpadów wpisany do rejestru BDO |
| Termin | Do końca lutego (28/29.02) | Do 15 marca |
| Organ / instytucja | KOBiZE (IOŚ-PIB) | Urząd marszałkowski |
| Za jaki okres | Poprzedni rok kalendarzowy | Poprzedni rok kalendarzowy |
| Opłata za sam raport | Brak — raport jest bezpłatny | Brak — sprawozdanie jest bezpłatne |
Jak RAN-SIGMA prowadzi obsługę KOBiZE
Dla klientów przemysłowych — zakładów produkcyjnych, warsztatów, firm transportowych i baz sprzętowych — w ofercie RAN-SIGMA sp. z o.o. (BDO 000011139) znajduje się kompleksowa obsługa BDO i KOBiZE. Zbieramy dane o zużyciu paliw, instalacjach i flocie, obliczamy emisje według aktualnych wskaźników i składamy raport do Krajowej bazy w Twoim imieniu, pilnując terminu do końca lutego.
Ponieważ jako firma zbierająca i transportująca odpady niebezpieczne obsługujemy klientów również po stronie BDO, całość sprawozdawczości środowiskowej — emisje i odpady — można zamknąć w jednym, spójnym procesie zamiast pilnować dwóch systemów i dwóch terminów osobno.
Pytania i odpowiedzi (FAQ)
-
Obowiązek raportu do Krajowej bazy ma każdy podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje gazów cieplarnianych lub innych substancji do powietrza (art. 7 ustawy z 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami). W praktyce dotyczy to niemal każdej firmy: wystarczy kotłownia, agregat, proces technologiczny albo choćby jeden samochód służbowy spalający paliwo. Nie ma progu wielkości ani zwolnienia dla mikroprzedsiębiorstw — jeśli powstaje emisja, powstaje obowiązek raportowy.
-
Raport do Krajowej bazy składa się w terminie do końca lutego za poprzedni rok kalendarzowy. Raport obejmujący emisje z 2026 roku należy złożyć do 28 lutego 2027 r. Termin jest ustawowy — jeśli ostatni dzień lutego wypada w sobotę, niedzielę lub dzień ustawowo wolny, przesuwa się on na najbliższy dzień roboczy. Raport jest bezpłatny i składa się go wyłącznie elektronicznie przez system Krajowej bazy na stronie krajowabaza.kobize.pl.
-
To dwa różne obowiązki. Raport do Krajowej bazy (KOBiZE) to sprawozdanie o wielkości emisji składane do końca lutego do Krajowego Ośrodka Bilansowania i Zarządzania Emisjami — jest bezpłatny i nie ma progu kwotowego. Opłata za korzystanie ze środowiska to odrębne rozliczenie finansowe wnoszone do końca marca do urzędu marszałkowskiego wraz z wykazem. Opłatę można obliczyć wygodnie na podstawie raportu KOBiZE, ale są to osobne formalności trafiające do dwóch różnych organów.
-
Tak. Emisje ze środków transportu — samochodów osobowych i dostawczych, ciężarówek, wózków widłowych, maszyn budowlanych — są emisją z korzystania ze środowiska i podlegają raportowaniu do Krajowej bazy. Wielkość emisji wylicza się na podstawie zużycia paliwa i wskaźników emisyjnych KOBiZE. To najczęściej pomijany element raportu, ponieważ wiele firm błędnie zakłada, że raport dotyczy wyłącznie kominów zakładowych, a nie floty pojazdów.
-
Tak. RAN-SIGMA sp. z o.o. (BDO 000011139) prowadzi kompleksową obsługę sprawozdawczości środowiskowej dla klientów przemysłowych, w tym przygotowanie i złożenie raportu do Krajowej bazy KOBiZE. Zbieramy dane o zużyciu paliw, instalacjach i flocie, obliczamy emisje według aktualnych wskaźników i składamy raport w systemie w Twoim imieniu, pilnując terminu do końca lutego. Równolegle możemy przygotować sprawozdanie odpadowe w BDO, aby całość obowiązków środowiskowych zamknąć w jednym procesie.
Zleć obsługę KOBiZE i BDO jednemu partnerowi
Nie trać czasu na dwa systemy i dwa terminy. RAN-SIGMA przygotuje i złoży za Ciebie raport do Krajowej bazy KOBiZE oraz roczne sprawozdanie odpadowe w BDO. Skontaktuj się z nami, aby omówić zakres obsługi dopasowany do Twojego zakładu.
Zapytaj o obsługę KOBiZE i BDO