Zmiany w prawie odpadowym 2026 — nowe obowiązki dla firm

Nowelizacja ustawy o odpadach — 3 kluczowe zmiany w 2026

Polska implementuje kolejne dyrektywy unijne dotyczące gospodarki odpadami, jednocześnie rozwijając krajowy system BDO. Oto trzy zmiany, które mają największe znaczenie praktyczne dla firm wytwarzających odpady:

Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP) — co to jest i kogo dotyczy

Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ang. Extended Producer Responsibility — EPR) to zasada, zgodnie z którą firmy wprowadzające na rynek produkty w opakowaniach lub produkty stające się po użyciu odpadami (sprzęt elektryczny, baterie, opony) ponoszą finansową odpowiedzialność za zagospodarowanie tych odpadów.

Kogo obejmuje ROP w 2026 roku

Obowiązki wynikające z rozszerzonej odpowiedzialności producenta dotyczą firm, które:

• wprowadzają na rynek produkty w opakowaniach — producenci, importerzy i dystrybutorzy opakowań (nawet jeśli opakowania służą wyłącznie do transportu produktów do klientów B2B),
• wprowadzają sprzęt elektryczny i elektroniczny (komputery, telefony, urządzenia AGD, narzędzia elektryczne),
• wprowadzają baterie i akumulatory — w tym akumulatory samochodowe kwasowo-ołowiowe,
• wprowadzają opony jako producent lub importer,
• wprowadzają oleje smarowe — producenci i importerzy olejów silnikowych, hydraulicznych i przekładniowych.

W praktyce ROP dotyka znacznie więcej firm niż mogłoby się wydawać. Wystarczy, że firma zamawia produkty z Chin i sprzedaje je na polskim rynku w oryginalnych opakowaniach — jest importerem i ma obowiązki wynikające z ROP.

Co konkretnie zmienia się w 2026 roku

Najważniejsza zmiana to nowe, wyższe stawki opłat opakowaniowych oraz obowiązek rejestracji w systemie BDO jako podmiot wprowadzający opakowania — z rozliczaniem przez organizację odzysku opakowań lub samodzielnie, w przypadku dużych przedsiębiorstw.

Nowe kategorie odpadów w e-BDO — baterie EV i panele fotowoltaiczne

Dynamiczny rozwój sektora odnawialnych źródeł energii (OZE) i elektromobilności spowodował, że dotychczasowy katalog odpadów był niewystarczający. Od marca 2026 roku w katalogu odpadów pojawiają się uszczegółowione kody dla:

Baterie i akumulatory pojazdów elektrycznych (EV)

Zużyte baterie trakcyjne z pojazdów elektrycznych i hybrydowych plug-in są odpadami niebezpiecznymi wymagającymi specjalnego postępowania. Kody wymagają wskazania w e-BDO. Dotyczy to:

• warsztatów serwisujących pojazdy elektryczne,
• firm zarządzających flotami EV,
• instalatorów i serwisantów magazynów energii.

Panele fotowoltaiczne (PV)

Zużyte moduły fotowoltaiczne zawierają substancje niebezpieczne (kadm, ołów, arsen) i wymagają specjalistycznego recyklingu. Firmy instalujące i serwisujące instalacje PV muszą uwzględnić w swoim wpisie do BDO właściwe kody odpadów dla zdemontowanych i uszkodzonych paneli.

Zmiany w module sprawozdawczym e-BDO

Od 1 stycznia 2026 roku system e-BDO pracuje na nowym module sprawozdawczym. Zmiany mają charakter zarówno techniczny, jak i merytoryczny:

Zmiany techniczne

• Nowy interfejs modułu sprawozdawczości rocznej — bardziej przejrzysty, ale wymagający ponownego zapoznania się z nawigacją.
• Automatyczne importowanie danych z kart ewidencji odpadów (KEO) do projektu sprawozdania — zmniejsza ryzyko błędów przepisania, ale wymaga bieżącej i dokładnej ewidencji.
• Nowe formularze dla podmiotów objętych ROP — dodatkowa sekcja sprawozdania o masie opakowań wprowadzonych na rynek.

Zmiany merytoryczne

• Obowiązek podania informacji o metodach postępowania z odpadami (przekazanie, odzysk, unieszkodliwienie) z rozbiciem na poszczególne procesy — wcześniej wystarczał kod procesu R/D.
• Rozszerzony zakres danych o transporcie odpadów — numer rejestracyjny pojazdu transportującego jest teraz wymagany przy potwierdzaniu KPO (dotyczy przede wszystkim transportujących, nie wytwórców).
• Nowe sprawozdanie dla podmiotów zbierających odpady z instalacji fotowoltaicznych i EV.

Nowe zasady magazynowania odpadów niebezpiecznych

Nowelizacja przepisów z czerwca 2026 doprecyzowuje maksymalny czas magazynowania odpadów niebezpiecznych przed ich przekazaniem uprawnionemu odbiorcy. Dotychczasowy ogólny limit 1 roku zostaje uzupełniony o szczegółowe zasady dla wybranych rodzajów odpadów:

• Oleje odpadowe (kody grupy 13): nadal 1 rok, ale wymóg przechowywania w szczelnych, oznakowanych pojemnikach na utwardzonym podłożu z możliwością kontroli wycieku.
• Baterie i akumulatory ołowiowe (16 06 01*): do 6 miesięcy, z obowiązkiem umieszczenia w pojemnikach odpornych na korozję.
• Odpady z tworzyw sztucznych zawierające substancje niebezpieczne: doprecyzowane wymogi dotyczące zabezpieczenia przed opadami atmosferycznymi.

Terminy wdrożenia — co i kiedy

Jak RAN-SIGMA pomaga klientom dostosować się do zmian

Zmiany w prawie odpadowym to nie tylko nowe przepisy do przeczytania — to realne działania, które firma musi podjąć. RAN-SIGMA wspiera klientów w kilku obszarach:

• Aktualizacja KPO i ewidencji: przy każdym odbiorze odpadów wystawiamy KPO z aktualnymi kodami odpadów zgodnymi z obowiązującym katalogiem. Jeśli zmienił się kod odpadu (np. dla baterii EV), zaktualizujemy dokumentację.
• Informacja o zmianach: klienci RAN-SIGMA otrzymują powiadomienia o zmianach przepisów mających wpływ na ich obowiązki — email lub telefon z wyprzedzeniem przed wejściem zmian w życie.
• Weryfikacja wpisu BDO: na życzenie klienta weryfikujemy czy wpis w Rejestrze BDO obejmuje wszystkie aktualnie wytwarzane odpady — i pomagamy w uzupełnieniu wniosku aktualizacyjnego.
• Odbiór nowych kategorii odpadów: posiadamy zezwolenia na zbieranie i transport odpadów z nowych kategorii (baterie EV, panele PV) — możemy zorganizować jednorazowy lub cykliczny odbiór.

• Czy muszę coś zmienić w dokumentacji BDO od 2026 roku?

  Jeśli Twoja firma wytwarza odpady z sektorów objętych zmianami (OZE, elektromobilność, opakowania), musisz zaktualizować wpis w Rejestrze BDO o nowe kody odpadów i rodzaje działalności. Konieczna jest też aktualizacja procedur prowadzenia ewidencji w e-BDO zgodnie z nowym modułem sprawozdawczym, który wchodzi w życie od 1 stycznia 2026.

• Co to jest ROP i czy dotyczy mojej firmy?

  Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP) to system, w którym producenci i importerzy produktów w opakowaniach ponoszą finansową odpowiedzialność za zagospodarowanie odpadów opakowaniowych powstałych z ich produktów. W praktyce: jeśli wprowadzasz na rynek produkty w opakowaniach, musisz finansować system zbiórki tych opakowań — bezpośrednio lub przez przystąpienie do organizacji odzysku.

• Czy e-BDO wymaga aktualizacji danych firmy w 2026 roku?

  Tak. Nowy moduł sprawozdawczy e-BDO, uruchomiony od stycznia 2026, wymaga weryfikacji i ewentualnej aktualizacji danych rejestrowych. Szczególnie ważne jest uzupełnienie informacji o wszystkich miejscach wytwarzania odpadów oraz upewnienie się, że kody odpadów wpisane do BDO odpowiadają faktycznie wytwarzanym odpadom.

• Skąd śledzić zmiany w prawie odpadowym?

  Oficjalnym źródłem jest Dziennik Ustaw (dziennikustaw.gov.pl) oraz portal Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Zmiany w systemie e-BDO ogłasza portal rejestr-bdo.mos.gov.pl w zakładce aktualności. Klienci RAN-SIGMA otrzymują na bieżąco informacje o zmianach mających wpływ na ich obowiązki — to jeden z elementów naszej usługi.